Köy halkı çok göç veriyor, köyde yaşayan erkeklerin büyük bir kısmı mevsimlik işçi olarak çalışıyor, bir kısmı  ise kiraz, elma ve ceviz  yetiştirerek pazarlıyor… Geçim zor, alternatif gelir kaynakları  kısıtlı bir köy…

Kardelen, bir süredir köy halkının hayatında önemli bir rol üstlenmiş durumda. Dumlugöze Köyü 1990’lı yılların başlarında kardelen üretmeye ve 1996 yılından beri de hasat ettiği kardelenleri ihraç etmeye başlamış.  1993 yılında Doğal Hayatı Koruma Derneği (DHKD) ve merkezi İngiltere’de bulunan Fauna & Flora International  (FFI) bir kırsal kalkınma projesi ve doğa koruma projesi olan ”Soğanlı Bitkiler Yerli Üretim Projesi” ile köyü pilot bölge olarak seçmişler.
DHKD Proje Müdürü Sema ATAY  Dumlugöze Köyünden İbrahim Palaz ve eşi Gülpaz Palaz’ın yardımıyla kardelen üretimi çalışmalarını başlatmış. Birkaç gönüllü üretici ile başlanan bu çalışmalar özellikle ilk kardelen hasadının yapıldığı 1996 yılından sonra hız kazanmış. O yıl aynı zamanda bu hasadı  kutlamak üzere, Dumlugöze Köyünde ve Türkiye’de ilk defa “Kardelen Hasat Festivali” düzenlenmiş.

“Kardelen Hasat Festivali”, Dumlugöze Köyünde 1996 yılından günümüze her yıl Haziran ayında yapılan geleneksel  bir törene dönüşmüştür. Buna paralel olarak, DHKD’nin öncülüğünde başlanan kardelen üretim çalışmalarında da, Üreticiler Temsilcisi olarak çalışan İbrahim Palaz’ın ve Dumlugözelilerin gayretleriyle yerel bir sistem kurmuştur.  Bu  sistemde, Dumlugöze kardelen üreticilerine Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı, Karaman Tarım İl Müdürlüğü, Sarıveliler Tarım İlçe Müdürlüğü, MARLA İhracat Şirketi ve İngiltere’deki  ithalatçılar katkı vermektedir. Bu örnek sistemde ayrıca çok sayıda kişi ve kuruluş da Dumlugöze üreticilerini ve kardelen üretimini desteklemektedir.   

Bu yıl Dumlugöze Köyünde 20 Haziran 2009 tarihinde 13.Kardelen Hasat Festivali düzenlendi. Yıllar önce projeyi başlatan Sema ATAY, son yıllarda katılamadığı festivalde, bu yıl bir başka proje - ÖBANET (Önemli Bitki Alanları İletişim Ağı Projesi) ve ekibiyle katıldı. Hollanda Dışişleri Bakanlığı, Matra Programı tarafından desteklenen bu projeden merkezi Hollanda olan RUBICON Vakfı Genel müdürü Canan ORHUN, Bird Life International‘ dan Umberto Gallo-Orsi , ÖBANET Antalya Koordinatörleri  Neslihan Yalçın,Yasin Yalçın ve DHKD Proje Sorumlusu Özlem Dağdeviren festivale ve dolayısıyla Dumlugözelilere maddi ve manevi destek verdi.

Bu yılkı Dumlugöze Kardelen Hasat Festivalinde, aynı zamanda inşaatı  tamamlanan Dumlugöze İlköğretim Okulu’nun da resmi açılışı gerçekleştirildi. Okul bahçesinde rengarenk giysileri  içindeki tüm köy halkının, Karaman Milletvekilleri (Hasan ÇALIŞ, Lütfi ELVAN, Mevlüt AKGÜN), Vali Yardımcısı Mehmet CÜCE, Sarıveliler Kaymakamı Murat KARASU, İl Milli Eğitim Müdürü Selahattin ALTUN’un  ve diğer bürokratların katılımıyla coşkulu bir şekilde kutlandı. Törene katılan herkesin ortak dileği, kardelenin Dumlugöze Köyünün gelişmesine ve diğer sosyo-ekonomik ihtiyaçlarını karşılamaya devam etmesiydi. Her yıl Haziran ayında Dumlugöze Köyünde Kardelen Hasat Festivalinde buluşmak üzere…  

Yasin Yalçın